TTF Doğal Gaz Fiyatı — Canlı

TTF doğal gaz nedir?

TTF (Title Transfer Facility), Hollanda doğal gaz iletim şebekesi üzerinde tanımlanmış sanal bir ticaret noktasıdır. Fiziksel bir depo ya da boru hattı kavşağı değildir; şebekeye girmiş gazın mülkiyetinin el değiştirdiği bir hesap noktasıdır. Yüksek likiditesi ve geniş katılımcı tabanı sayesinde TTF, zamanla İngiltere’deki NBP’yi geride bırakarak Avrupa doğal gaz ticaretinin ana fiyat referansı hâline gelmiştir.

ABD’deki referans olan Henry Hub doğal gaz fiyatı ile birlikte TTF, küresel gaz piyasasını izlemek için en çok bakılan iki göstergeden biridir.

Hangi borsada işlem görür, nasıl fiyatlanır?

TTF vadeli kontratları ağırlıklı olarak ICE Endex’te işlem görür. Fiyat, megavatsaat başına euro (EUR/MWh) cinsinden kote edilir; yani gazın hacmi yerine taşıdığı enerji miktarı esas alınır. Aylık, çeyreklik, sezonluk ve yıllık kontratlar bulunur. Kısa vadeli ihtiyaçlar için ertesi gün teslimli spot işlemler de yapılır; ancak piyasada en çok alıntılanan fiyat, en yakın aylık vadeli kontrattır. Bu sayfadaki fiyat canlı olarak güncellenir ve en yakın vadeli kontratı yansıtır.

Birim notu: 1 MWh yaklaşık 3,412 MMBtu’dur. Bir metreküp doğal gazın enerji içeriği gazın kalitesine göre değişse de kabaca 10–11 kWh civarındadır. Birimler arası hızlı hesaplama için emtia dönüştürücü aracını kullanabilirsiniz.

TTF fiyatını etkileyen faktörler

• Depolama seviyeleri: Avrupa’nın kış öncesinde depolarını ne ölçüde doldurduğu, fiyatların en yakından izlenen belirleyicilerinden biridir.
• Hava koşulları: Soğuk kışlar ısınma talebini, sıcak yazlar ise klima kaynaklı elektrik talebini artırır. Rüzgâr ve güneş üretimindeki düşüşler gaz yakıtlı santrallere olan ihtiyacı yükseltir.
• LNG akışları: Avrupa, LNG kargoları için Asya’daki alıcılarla rekabet eder. Asya talebinin güçlenmesi Avrupa’ya gelen kargoları azaltabilir.
• Boru hattı arzı: Norveç gibi tedarikçilerdeki bakım çalışmaları veya arızalar ve jeopolitik gelişmeler arzı doğrudan etkiler.
• Karbon fiyatları: AB Emisyon Ticaret Sistemi’ndeki karbon fiyatı, elektrik üretiminde kömür ile gaz arasındaki tercihi etkileyerek gaz talebine yansır.
• Petrol fiyatları: Bazı uzun vadeli gaz sözleşmelerinin petrole endeksli olması nedeniyle Brent petrol ile dolaylı bir bağlantı bulunur.

Daha geniş bir çerçeve için doğal gaz piyasasını belirleyen faktörler yazımızı inceleyebilirsiniz.

Türkiye açısından önemi

Türkiye doğal gaz ihtiyacının büyük bölümünü ithalatla karşılar. İthalat boru hatları ve LNG terminalleri üzerinden yapılır; ithalatta BOTAŞ belirleyici bir role sahiptir. Uzun vadeli boru hattı sözleşmelerinin fiyat formülleri genellikle kamuya açık değildir ve bir kısmının petrol fiyatlarına bağlı olduğu bilinmektedir. Spot LNG alımlarında ise fiyatlar, TTF ve Asya referanslarıyla yakından ilişkilidir.

Bu nedenle TTF’deki sert yükselişler, Türkiye’nin enerji ithalat faturasını, BOTAŞ’ın maliyetlerini ve dolaylı olarak elektrik ve sanayi gazı tarifelerini etkileyebilir. Türkiye’de ayrıca EPİAŞ bünyesinde organize toptan doğal gaz piyasası faaliyet gösterir ve Türkiye’nin bölgesel bir gaz ticaret merkezi olma hedefi, Avrupa fiyatlarının takibini daha da önemli kılar. Enerji ithalatının makroekonomik etkileri için Türkiye enerji ithalatı ve cari açık yazımıza bakabilirsiniz.

TTF fiyatını takip ederken dikkat edilmesi gerekenler

TTF, enerji emtiaları arasında oynaklığı yüksek olanlardandır; arz kesintisi haberleri veya hava tahminlerindeki değişiklikler kısa sürede büyük fiyat hareketlerine yol açabilir. Fiyatın euro cinsinden olması nedeniyle Türk lirası bazında değerlendirme yaparken euro/TL kuru da hesaba katılmalıdır.

İlgili konular

• Henry Hub doğal gaz fiyatı
• Doğal gaz piyasası belirleyici faktörler
• Petrol ve enflasyon ilişkisi
• EUR/USD kuru